- نشریه الکترونیک فرهنگ اسلامی - نشریه شماره 2 فرهنگ انقلاب اسلامی - رخدادهای مهم فرهنگی
آرشیو نشریات

دسته بندی

  • رخدادهای مهم فرهنگی

  • تعداد بازدید : ۱۵
    تاریخ انتشار : 21 دی 1394

رخدادهای مهم فرهنگی

رخدادهای مهم فرهنگی

تیرماه گذشته، ماهنامۀ فرهنگ اسلامی متولد شد. در این ماه، با حضور جمعی از فرهیختگان، دانشمندان و استادان حوزه و دانشگاه و نیز حضرت آیت‌الله تسخیری مشاور مقام معظم رهبری، از نخستین شمارۀ مجله فرهنگ اسلامی رونمایی شد.

در این ماه همچنین شاهد تجلی حماسۀ سیاسی در ایران بودیم. انتخاباتی که با حضور بیش از 70 درصد واجدان شرایط شکل گرفت و به انتخاب رئیس‌جمهور جدید با اکثریت مطلق آرا در دور اول انتخابات منتهی شد. به این ترتیب، ایران همچنان به عنوان یک نمونۀ درخشان از مردم‌سالاری باقی ماند که در آن، میزان رأی مردم است و همه‌چیز با این میزان سنجیده می‌شود و پیش‌بینی مقام معظم رهبری که سال 1392، سال حماسۀ سیاسی و حماسه اقتصادی خواهد بود، در بُعد سیاسی کاملاً تحقق پیدا کرد.

خبر مهم دیگر در این ماه، ایستادگی مقاومت در سوریه در مقابل تروریست‌ها بود. مثلث ارتجاع عرب، اسرائیل و غرب، مقاومت را به‌شدت آماج حملات قرار داده است. ظاهراً کارآیی بخش غربی این جبهه، در نتیجۀ تجمیع دو بخش عربی و عبری آن است. دولت‌های پادشاهی عرب، دست‌دردست رژیم اشغالگر قدس، تحت رهبری غرب به جنگ مقاومت آمده‌اند و هدفشان درهم شکستن مقاومت در منطقه است. جبهۀ سوریه در این ماه شاهد تحولی به نفع نیروهای مقاومت بود و ارتش سوریه توانست فریب‌خوردگان را در چندین نقطه شکست دهد. اگرچه، خسارت‌هایی که به این فریب‌خوردگان وارد می‌شود، خسارت به مقاومت است؛ زیرا آنان اگر بیدار شوند، چه‌بسا توان خود را در اختیار مقاومت قرار خواهند داد.

در عرصۀ سیاست در کشور مصر، مُرسی ناباورانه شکست سیاست‌های خود را مشاهده کرد. او تصور می‌کرد هنگامی که به اسرائیل لبخند می‌زند و با ارتجاع عرب عشق می‌بازد و آغوش به روی غرب می‌گشاید، می‌تواند از غرب دل ببرد و فرصتی فراهم کند تا به تحکیم قدرت خود بپردازد؛ ولی دید که حریف دست او را از پیش خوانده است؛ حریفی که تاکنون صدها تَن چون مُرسی را بازی داده است.

غرب با فرصت دادن به مرسی، مبارک را از تیررس خشم افکار عمومی خارج کرد و سپس، تیر زهرآگین خشم ملت مصر را به سوی مُرسی نشانه گرفت؛ اکنون نیز در پی آن است که اگر طرفداران مُرسی آرام بنشینند، او را به‌جای مبارک، محاکمه و محکوم کند و اگر آرام ننشینند، ملت مصر را به‌جای آن دو، به قربانگاه جنگ داخلی ببرد تا به اعراب بیاموزد که انقلاب علیه سلطۀ غرب کار چندان ساده‌ای نیست.

در جمعۀ پایانی ماه مبارک رمضان شاهد برگزاری مراسم روزجهانی قدس بودیم. ملت ما در این روز، یک‌بار دیگر، مصمم و پرشکوه، یکی دیگر از «باید»های امام(ره) را تکرار کرد؛ بایدی که با شعار «شاه باید برود» آغاز شده‌بود. امام در سال 1362 اعلام کرد که «راه قدس از کربلا می‌گذرد». این جملۀ ساده، دو مفهوم نسبتاً پیچیده سیاسی و عرفانی دارد. از نظر سیاسی، معنای شعار «راه قدس از کربلا می‌گذرد» آن است که تا دولت‌های دوستدار اسرائیل در کشورهای منطقه در مسند قدرت‌اند، رژیم اسرائیل به سلطۀ خود بر منطقه ادامه خواهد داد و مردم منطقه اجازه نخواهند داشت به استمداد ملت فلسطین بشتابند و قبلۀ اول مسلمانان جهان را آزاد کنند. اما مفهوم عرفانی این جمله، آن است که اگر می‌خواهید با پیروی از پیامبر(ص) که از قدس به معراج الهی رفت، به بام بلند منزلت قرب الهی دست پیدا کنید، باید حسین‌وار به کربلا بروید و همه‌چیز خود را در راه خدا فدا کنید؛ آن‌چنان که شهدا رفتند و کردند.

با تمام آشفتگی‌هایی که در صحنۀ خاورمیانه دیده می‌شود، اگر اندکی خردمندی در دولت‌های عربی و غربی وجود داشته باشد، خواهند دید که هماهنگی با روند تحول تاریخی در جغرافیای تمدن اسلامی در خاورمیانه و شمال آفریقا، به سود همه خواهد بود. اگر این تحول با آرامش بیشتر و خسارت کمتر صورت پذیرد، گذشته از ملت‌های مسلمان، حتی پادشاهان عرب و صهیونیست‌ها و دولت‌های غربی نیز سود خواهند برد. اما مشکل این است که زمام‌داران غرب و رهبران صهیونیست و پادشاهان عرب این تحول را به ضرر خود می‌بینند.

اگر مخالفت غرب با تحول تاریخی در جغرافیای تمدن اسلامی ادامه پیدا کند، پایه‌های سلطۀ غرب بر سراسر جهان به‌تدریج سست خواهد شد؛ درحالی‌که اگر غرب صادقانه با این تحول برخورد کند و آن را بپذیرد، می‌تواند منافع جهانی خود را حفظ کند و آن‌گاه ملت اسلام که با وحدت جغرافیایی، هویت فرهنگی خود را بازیافته است، می‌تواند در تعامل سودآور با غرب و نه در تقابل با آن قرار گیرد. اگر این ستیز همچنان ادامه پیدا کند، ممکن است غرب همۀ برگ‌های برندۀ خود را در جهان اسلام از دست دهد؛ آن‌چنان که در ایران نیز از دست داد.

نفع صهیونیست‌ها و پادشاهان عرب در آن است که به منافع آتی غرب بیش از منافع آنی خود اهمیت دهند؛ زیرا با سقوط غرب، آن‌ها همه سقوط خواهند کرد. غرب، امروز به رهبران بزرگی احتیاج دارد که قادر به درک این واقعیت تاریخی باشند که وقتی حرکت تاریخ در مسیری جدید قرار گرفت، هرکه در برابر آن بایستد، می‌بازد و هر که با آن همراهی کند، برنده خواهد بود.

 

 

دیدار مقام معظم رهبری با استادان دانشگاه‌ها

عامل اصـــلی که به یک ملـــت

اقتدار می‌بخشـــد، علــم است

گروهی از استادان دانشگاه‌های ایران در روز بیست‌وهشتم ماه رمضان با مقام معظم رهبری دیدار کردند. ایشان در این دیدار فرمودند: از حدود 10 ـ 12 سال پیش یك حركت علمىِ جدید و رو به گسترش در كشور آغاز شد و ادامه پیدا كرد و رو به تزاید گذاشت. یعنى من این‌جور مى‌بینم و می‌فهمم كه حركت تولید علم و نگاه مجاهدت‌آمیز به كار علمى و تلاش علمى در كشور كه از همان حدود 10ـ 12 سال قبل آغاز شده است تا امروز نه‌تنها متوقف نشده است، بلكه عمق یافته و توسعه پیدا کرده‌است. تقریباً می‌شود گفت كه در همۀ زمینه‌هاى علمى هم این حركت وجود داشته است؛ در بعضى كمتر،  در بعضى بیشتر. این همان چیزى است كه ما دنبالش بودیم. این همان مجاهدت علمى است كه براى نظام جمهورى اسلامى و براى كشور ما لازم بود.

در این حدود دوازده سال، رشد علمى كشور نسبت به قبل از این 12 سال، 16برابر شده‌است. این‌ها آمارهاى تقریبى است و از مراكز مطمئنى به دست آمده‌است. این خیلى مهم است. همین حركت علمىِ رو به گسترش موجب شده كه پایگاه‌هاى اطلاع‌رسانى علمى معتبر دنیا اظهارنظر كنند كه رشد پیشرفت علم در ایران، 13 برابر متوسط دنیاست. این پایگاه‌هاى اطلاع‌رسانى رسمى دنیا هستند كه دارند این‌طور قضاوت می‌كنند. با ما هم خوب نیستند. یعنى من باور نمی‌كنم كه سیاست‌هاى مسلط جهانى از دخالت در مراكز علمى و امثال این پایگاه‌ها دست بردارند. اگر بتوانند، انكار می‌كنند، كما اینكه خیلى از پیشرفت‌هاى ما را انكار می‌كنند.

درعین‌حال، این آمار را به ما می‌دهند. همین پایگاه‌هاى اطلاع‌رسانى علمى می‌گویند ـ كه در دنیا منتشر شده و در اختیار همه هم هست ـ اگر همین پیشرفت در ایران ادامه پیدا كند، در سال ۲۰۱۸، یعنى 5 سال دیگر، ایران رتبۀ چهارم علمى دنیا را خواهد داشت؛ یعنى بعد از 3 كشور دیگر، آمریكا و چین و انگلیس، كشور چهارم، ایران خواهد بود.  این خیلى چیز مهمى است. البته من نمی‌خواهم ادعا كنم كه انسان می‌تواند روی این آمار سوگند یاد كند؛ نه، اما روش و حركت دانشگاه‌هاى كشور الآن به این سبك است؛ یك حركت عمومىِ رو به پیشرفت.

خب، ما اگر وضعیت دانشگاهىِ امروز كشور را با دوران اول انقلاب ـ یعنى آنچه میراث قبل از انقلاب و دوران طاغوت بود ـ مقایسه كنیم، آمارها شگفت‌آورتر از این‌ها هم هست. آن روز كه انقلاب پیروز شد، 170هزار دانشجو داشتیم؛ امروز چهار میلیون و چهارصد هزار دانشجو در كشور هست؛ یعنى حدود 25برابر. آن روز بار تعلیم بر دوش حدود 5000 استاد و استادیار و دانشیار و معلم و امثال این‌ها بود، امروز در حدود 60 هزار معلم دانشگاهى داریم؛ چه در دانشگاه‌ها، چه در مراكز پژوهشى. این‌ها مسائل مهمى است، پیشرفت‌هاى ارزنده‌اى است.

مقالات علمى پُراستناد ـ یعنى مقالات علمى‌اى كه از طرف محققان ایرانى منتشر می‌شود و در دنیا به آنها استناد می‌شود ـ روزبه‌روز رو به افزایش است؛ آمارش را به‌طور ریز به من داده‌اند كه حالا نمی‌خواهم روى آن تكیه كنم؛ اما این خیلى پدیدۀ مهمى است. پس مجاهدت علمى در كشور اتفاق افتاده است.

اینكه ما روى علم تكیه می‌كنیم، فقط به جهت احترام آرمانى به علم نیست. البته این خودش یك نقطۀ مهمى است؛ اسلام براى علم ارزش ذاتى قائل است. لیكن علاوه‌ بر این ارزش ذاتى، علم، قدرت است. یك ملت براى اینكه راحت زندگى كند، عزیز زندگى كند، با كرامت زندگى كند، احتیاج دارد به قدرت. عامل اصلى كه به یك ملت اقتدار می‌بخشد، علم است. علم، هم می‌تواند اقتدار اقتصادى ایجاد كند، هم می‌تواند اقتدار سیاسى ایجاد كند، هم می‌تواند آبرو و كرامت ملى براى یك ملت در چشم جهانیان به وجود بیاورد. یك ملت عالم، دانا، تولیدكنندۀ علم، در چشم جامعۀ بین‌المللى و انسان‌ها، طبعاً باكرامت است. پس علم علاوه بر كرامت ذاتى و ارزش ذاتى، این ارزش‌هاى بسیار مهمِ اقتدارآفرین را هم دارد.

 

 

رهبر معظم انقلاب:

امروز، برای مسلمانـان و دولت‌های اسلامی روز امتحــــــــان است

 

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر انقلاب اسلامی صبح روز شنبه 18 تیر 1392 با استادان، قاریان و حافظان شرکت‌کننده در سی‌اُمین دورۀ‌ مسابقات بین‌المللی قرآن دیدار کردند. در آغاز، حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدی ـ نمایندۀ ولی‌فقیه و رییس سازمان اوقاف و امور خیریه ـ از تلاش‌های این سازمان برای گسترش معارف قرآنی و همچنین برگزاری سی‌اُمین دورۀ مسابقات بین‌المللی قرآن کریم گزارش داد. او حضور قاریان، حافظان و استادان قرآنی از ۷۰ کشور جهان را از ویژگی‌های برجستۀ این دوره از مسابقات خواند و گفت که سازمان اوقاف در سال گذشته، برای توسعه و ارتقای فعالیت‌های قرآنی در کشور، برنامه‌های متنوعی را پی گرفته است.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در این دیدار با تأکید بر لزوم انس و آشنایی بیشتر مسلمانان با قرآن و معارف سعادت‌بخش و عزت‌آفرین آن فرمودند: «یکی از خطاب‌های قرآنی به مسلمانان، اتحاد حول ریسمان الهی و متفرق نشدن است که در مقابل آن، آموزش و روش استعماری قرار دارد که ایجاد اختلاف میان امت اسلامی و تشدید تعصب‌های مذهبی، دستور کار آن است.» ایشان همچنین تأکید کردند: «امروز هر حنجره و زبانی که مسلمانان را به وحدت دعوت کند، حنجرۀ الهی است و هر حنجره و زبانی که مسلمانان و مذاهب اسلامی را به دشمنی با یکدیگر تحریک کند، زبان شیطان است.»

رهبر انقلاب اتحاد و اتفاق میان مسلمانان را یک «فریضۀ فوری» و فریب خوردن برخی حکومت‌ها و دولت‌های اسلامی را بازی در زمین دشمن دانستند. رهبر معظم انقلاب تفرقه میان امت اسلامی را فرصتی برای رژیم غاصب صهیونیستی جهت کشتار و خونریزی، تروریسم کور و فجایع مربوط به آن برشمردند و گفتند: «امروز برای مسلمانان و دولت‌های اسلامی، روز امتحان است و ملت‌های اسلامی باید کاملاً هوشیار باشند.» ایشان با اشاره به گسترش اسلام‌ستیزی از جانب غرب، بر این نکته تأکید کردند که دشمنان غربی شمشیر را ضد مسلمانان از رو بسته‌اند. بنابراین، امت اسلامی باید عوامل اقتدار و توانایی درونی خود را تقویت کند که یکی از مهم‌ترین این عوامل، اتحاد و یکپارچگی و تمرکز بر نقاط اشتراک است.

رهبر انقلاب با اشاره به اینکه دنیای اسلام امروز تشنۀ حقایق قرآنی است، افزودند: «به‌خلاف گذشته که برجستگان دنیای اسلام برای رساندن صدای آزادی‌خواهی خود، شعارهای سوسیالیستی و کمونیستی سر می‌دادند، امروز از شرق تا غرب دنیای اسلام، اگر کسانی بخواهند شعار عدالت، استقلال، آزادی و عزت را فریاد کنند، شعارهای قرآنی سر می‌دهند.»
ایشان ضمن تمجید از برگزاری جلسات و مسابقات قرآنی، برگزاری این مراسم را وسیله‌ای برای نزدیک‌شدن بیشتر به حقیقت و روح قرآن کریم دانستند و خاطرنشان کردند: «فراگرفتن معارف قرآنی زمینه‌ای برای رسیدن به سلامت، امنیت و عزت و سامان‌یافتن زندگی مسلمانان در سایۀ تعالیم قرآن است».

 

 

محفل انس با قــــرآن

در حضور رهبر انقـلاب

هم‌زمان با اولین روز از ماه مبارک رمضان، ماه نزول قرآن، عصر چهارشنبه 19/4/92 محفل انس با قرآن به مدت بیش از سه‌ونیم ساعت، در حضور آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی برگزار گردید. در این مراسم، حافظان، قاریان و استادان قرآنی حضور داشتند و به تلاوت آیاتی از کلام‌الله پرداختند.

رهبر انقلاب اسلامی در این محفل نورانی، تلاوت و تجوید و حفظ قرآن را مقدمۀ رسیدن به جامعه قرآنی مطلوب دانستند. ایشان همچنین با تأکید بر ضرورت حاکم بودن هدایت قرآنی بر سبک زندگی اسلامی، قرائت و حفظ قرآن را زمینه‌ساز فهم قرآن و تخلق به اخلاق قرآنی دانستند و افزودند: «باید فرهنگ جامعۀ اسلامی منطبق با اخلاق قرآنی و دستورات معصومین (علیهم‌السلام) باشد.»

ایشان ضمن اشاره به تأثیرپذیری فرهنگ، سبک زندگی و روابط اجتماعی اکثر جوامع از فرهنگ غربی، یادآوری کردند که پیروی اکثریت جوامع و مردم دنیا از فرهنگ غربی دلالتی بر تبعیت جوامع اسلامی از این فرهنگ ندارد و در جامعۀ اسلامی بایستی هدایت و معیارهای قرآنی مورد تبعیت قرار گیرند. حضرت آیت‌الله خامنه‌ای با معرفی دو عامل عقل سلیم و گفتار معصومین (علیهم‌السلام) به عنوان معیارهای قرآنی، تأکید کردند که این عوامل باید در جامعۀ اسلامی ملاک پیروی و تبعیت باشند و ضمن خرسندی از توجه بیش از پیش جوانان به قرآن و تلاوت و حفظ آن، خاطرنشان کردند: «همۀ آحاد جامعه باید با قرآن ارتباط برقرار کنند؛ زیرا قرائت و فهم قرآن مقدمۀ تدبّر در آن است.»

 

 

رونمایی نخستین شماره از

ماهنامه فرهنگ اسـلامی

نخستین شمارۀ نشریۀ فرهنگ اسلامی با حضور آیت‌الله تسخیری ـ مشاور عالی رهبر معظم انقلاب در امور جهان اسلام، علی‌اکبر اشعری ـ مدیرمسئول نشریۀ فرهنگ اسلامی، مهدی محسنیان‌راد ـ استاد دانشگاه، سیدمحمود دعایی ـ مدیرمسئول روزنامه اطلاعات، پدرام پاک‌آیین ـ‌ مدیرکل مطبوعات و خبرگزاری‌های داخلی وزارت ارشاد و حسین انتظامی ـ عضو هیأت نظارت بر مطبوعات ـ در فرهنگ‌سرای اندیشه رونمایی شد.

این ماهنامه دارای یازده نفر عضو هیأت علمی، شامل دکتر ناصر باهنر، دکتر حسن بشیر، دکتر سیدحسن حسینی، دکتر محمدعلی رمضانی، دکتر محمدحسن زورق، حسین رویوران، دکتر حسن سبحانی، دکتر سعید رضا عاملی، دکتر علی‌اصغر فهیمی‌فر، دکتر علیرضا قزوه، دکتر مهدی مطهرنیا و سیدمرتضی نعمت‌زاده است و از جمله اعضای شورای راهبردی نیز می‌توان به علی‌اکبر اشعری، مهدی باقری، محسن چینی‌فروشان، محمدحسن زورق و علیرضا مختارپور اشاره کرد.

در ابتدای این مراسم، حجازی ـ رییس فرهنگ‌سرای اندیشه ـ ضمن خیر مقدم، با اشاره به فضای فرهنگی حاکم بر کشور و ضرورت توجه به مسئلۀ فرهنگ دینی در جامعۀ امروزی، انتشار ماهنامه‌ای با عنوان فرهنگ اسلامی را اتفاقی فرخنده خواند و اظهار امیدواری نمود که انتشار چنین مجله‌هایی در کشور توسعه یابد.

در ادامۀ مراسم، محسن چینی‌فروشان ـ مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی ـ‌ گفت که دفتر نشر فرهنگ اسلامی فعالیت خود را از سال 53 آغاز کرده و سال آینده، چهلمین سال فعالیت خود را جشن خواهد گرفت. این دفتر همواره به عنوان یک مرکز پیشرو در حوزۀ فرهنگ و تمدن اسلامی شناخته شده و کتاب‌های بسیاری از استادان این عرصه، از سوی دفتر نشر فرهنگ اسلامی منتشر شده است. این انتشارات پیش از انقلاب برای اهالی فرهنگ اسلامی یک پاتوق بود و همواره خود را در حوزۀ فرهنگ اسلامی، به عنوان یک مرجع مطرح نموده است.

وی افزود: پس از انقلاب نیز این دفتر کار خود را با قدرت بیشتر ادامه داد. اکنون دغدغۀ ما در این انتشارات، پاسخ‌گویی به پرسش‌های نسل جوان است. چینی‌فروشان به انتشار نخستین شمارۀ ماهنامۀ فرهنگ اسلامی اشاره کرد و افزود: این اقدام پاسخی به یکی از بندهای اساسنامۀ دفتر نشر فرهنگ اسلامی است که بر انتشار مجله، روزنامه و سایر نشریات تأکید دارد. جای چنین نشریه‌ای برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های اقشار مختلف جامعه خالی بود و این نشریه می‌تواند به عنوان یک نمونۀ خوب، در میان اقشار مختلف فرهنگی جامعه مطرح شود. مهندس چینی‌فروشان همچنین از اعضای هیئت علمی و دست‌اندرکاران نشریه، به‌ویژه  آقای اشعری و دکتر زورق تشکر کرد و اظهار امیدواری کرد که هر شماره این نشریه از شماره‌های قبل پربارتر باشد.

در این مراسم، ﻣﺸﺎور ﻋﺎلی رﻫﺒﺮ ﻣﻌﻈﻢ اﻧﻘﻼب در اﻣﻮر ﺟﻬﺎن اﺳﻼم نیز سخنرانی کرد. آیت‌الله محمدعلی تسخیری گفت: «در جامعۀ اسلامی باید سه بخش اعلامی یا رسانه‌ای، تعلیمی و فرهنگ اسلامی با یکدیگر همراه باشد. در چنین شرایطی رشد جامعه تضمین شده و به ایده‌آل‌های مورد نظر خواهیم رسید.»

عضو شورای عالی مجمع جهانی اهل‌بیت(ع) به حلول ماه مبارک رمضان اشاره کرد و گفت: «مهم‌ترین ویژگی ماه رمضان، نزول قرآن است و برای رسیدن به تربیت لفظی و تعالی انسانی باید به این کتاب آسمانی تمسک بجوییم». آیت‌الله تسخیری ادامه داد: «قرآن پر از عناصر هدایت است. این کتاب آسمانی به‌عبارتی، کتاب بینات است. بیناتی که در قرآن در راستای هدایت انسان مطرح شده، کامل است و در ماه رمضان باید به این مهم بیش از پیش توجه شود.»
آیت‌الله تسخیری به برگزاری اجلاسی در بیروت اشاره کرد و گفت: «در آن اجلاس اعلام کردم که ایده‌های گوناگون را باید با بینات قرآن مقایسه کنیم.» وی گفت: «یکی از این بینات قرآن، عقلانیت و گفت‌وگو است که در مباحث بعضی از گروه‌های سلفی دیده نمی‌شود.

عضو شورای عالی مجمع جهانی اهل بیت(ع) افزود: «‌آزادی اجتهاد و اُخوت یکی دیگر از بینات اسلام است و تکفیر با این بینات همراه نیست.»

آیت‌الله تسخیری همچنین به موضوع بیداری اسلامی اشاره کرد و ادامه داد: «غرب از بیداری اسلامی می‌ترسد و مزدوران جهان عرب تلاش دارند بیداری اسلامی را به نام بهار عربی معرفی کنند و این در حالی است که جمهوری اسلامی ایران پرچم بیداری اسلامی را به اهتزاز درآورد.» مشاور عالی رهبری در امور جهان اسلام ابراز امیدواری کرد که بیداری اسلامی کل جهان را فرا گیرد.

پس از پایان سخنرانی آیت‌الله تسخیری، مراسم رونمایی از نخستین شمارۀ ماهنامۀ فرهنگ اسلامی با حضور اعضای هیأت علمی برگزار شد. در ادامه مراسم، دکتر محسنیان‌راد ـ عضو هیأت علمی دانشگاه ـ با اشاره به دوره‌های قبل و بعد از انقلاب صنعتی و دگرگونی‌های ناشی از این تغییر و تحول گفت: «تولید پیام، انبوه شده، اما میزان استفاده یا مصرف پیام افزایش نیافته است. ماهنامۀ فرهنگ اسلامی در دوره‌ای انتشار می‌یابد که قیمتِ زمان افزایش یافته و رقابت سنگینی در صرف زمان برای مطالعۀ یک نشریۀ خاص وجود دارد.» او همچنین به لحاظ گستردگی تولید اطلاعات، جذب مخاطب را یک چالش بزرگ برای این نشریه دانست.

در پایان، دکتر زورق سردبیر نشریه ضمن تشکر از حاضران و اعضای هیأت علمی، به اهداف مورد نظر در انتشار این ماهنامه اشاره کرد و اظهار امیدواری کرد که این نشریه به عنوان منبعی برای توسعه و ترویج فرهنگ و تمدن اسلامی، به جامعه معرفی شود.

 

آینــــدۀ مصر

در ســــه نگاه

درگیری‌های اخیر مصر و اجتماع مردم در میدان‌ها و خیابان‌ها در اعتراض به دخالت نظامیان در سیاست، پرسش‌هایی را دربارۀ آیندۀ سیاسی مصر و سرنوشت تحولات امروز مطرح می‌کند. آیا جامعۀ مصر به‌سلامت از بحران بیرون خواهد آمد؟ در گفت‌وگو با 3 تَن از تحلیلگران سیاسی مصر، بر این مسائل تأمل می‌کنیم:

 

    Text Box: دکتر محمد البرعی / تحلیلگر سیاسی و کارشناس حقوقی

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
برخی آنچه در مصر می‌گذرد را جنگ قدرت می‌دانند و برخی دیگر آن را رویارویی دو نسل و دو طرز فکر می‌خوانند. نظر شما دربارۀ این تحلیل‌ها چیست؟

با نگاهی به اوضاع مصر، می‌توان دریافت که جنگ بر سر قدرت به‌شدت بالا گرفته است. از سوی دیگر، امید و آرزوی ملت مصر، چیزی جز حمایت از انقلاب و رسیدن به آزادی و عدالت اجتماعی که در رأس تمامی خواسته‌های آنان بود، نیست.

اما متأسفانه در نتیجه سیاست‌های نادرست دو سال و نیم گذشته و ناکامی‌های دولت دکتر محمد مرسی، در این دوران، به رویارویی‌ها و درگیری‌ها دامن زده شد و تقریباً تمام ملت مصر علیه دکتر مُرسی متحد شدند. از سوی دیگر، اخوان‌المسلمین نیز نه تنها از دکتر مرسی، که از آیندۀ خود دفاع می‌کند؛ زیرا آینده سیاسی آن‌ها در مصر در معرض تهدید است.

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
جناب محمد البرعی، آنچه در شبکه‌های تلویزیونی از مصر دیدیم، بیشتر شبیه جنگ‌های خیابانی بود یا چنین حالتی را تداعی می‌کرد. به نظر شما این وضعیت چه نتایجی را در پی خواهد داشت و به کجا خواهد انجامید؟

در روزهای گذشته، کسانی را مشاهده کردیم که اخوان‌المسلمین و تمامی گروه‌های هم‌پیمان با آن‌ها گرد آوردند؛ به شکلی که اعتراضات از تظاهرات مسالمت‌آمیز و درخواست‌های به‌حق تظاهرکنندگان، به سمت جنگ خیابانی رفت و ممکن است به جنگ داخلی تبدیل شود. متأسفانه امروز خشونت و استفاده از ابزارهای خطرناک و تیراندازی در اکثر استان‌های مصر، به امری تقریباً طبیعی تبدیل شده است.

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
با توجه به وضعیت ناآرام امنیتی و درگیری‌ها و اینکه ارتش قدرت را در دست گرفته است، آیا فکر می‌کنید قانون وضعیت فوق‌العاده دوباره اجرا شود؟

ما وضعیت فوق‌العاده را 30 سال تجربه کردیم و رئیس‌جمهور سابق (مبارک) آن را اجرا می‌کرد، اما امروز دلایل محکمی برای اعلام آن وجود ندارد. البته با تمامی اشکالاتی که به قانون وضعیت فوق‌العاده و اجرای آن وارد می‌دانیم، باید پذیرفت که با توجه به ناامنی‌هایی که ممکن است در جامعه پیش بیاید و خسارت‌های جانی و مالی را افزایش دهد، گزینۀ اعلام وضعیت فوق‌العاده به‌طور جدی مطرح است.

 

    Text Box: دکتر طارق ابراهیم / نویسنده و تحلیلگر سیاسی

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
جناب دکتر طارق ابراهیم، همان‌طور که می‌دانید، شاهد برقراری دوباره تظاهرات و درگیری‌ها میان حامیان و مخالفان رئیس‌جمهور مُرسی در خیابان‌های شهرهای مصر هستیم. از این اتفاقات و تحولات سیاسی چه نتیجه‌ای می‌توان  گرفت؟

در واقع، شرایط مصر و اتفاقاتی که بعد از عزل رئیس‌جمهور مصر، آقای مرسی، شاهد آن بودیم، همگان را در برابر پرسش‌های فراوانی قرار می‌دهد؛ به‌ویژه از این جهت که آنچه در مصر اتفاق افتاد، عملاً برای کسانی که روی اسلام سیاسی در مصر حساب باز کرده بودند، ضربۀ سنگینی محسوب می‌شود؛ اسلامی که میان سیاست و دین و اقتصاد تفاوتی قائل نمی‌شود و مسائل آن‌ها را از هم جدا نمی‌کند و باور دارد که توان جامعۀ اسلامی قدرتمند مصر باید تا آخرین قطره خون، بر این مسائل متمرکز باشد، متأسفانه غرق بازی اختلافات مذهبی و طائفی شد. این اتفاق باعث شد بسیاری از تحلیلگران، آیندۀ مصر را در جهان اسلام و دنیای عرب و همچنین در منطقه و جهان، مبهم ارزیابی کنند.

در آغاز انقلاب مصر، اتفاقات به گونه‌ای رقم خورد که مصر را به نقش و جایگاه اولیۀ خود در دنیای عرب و جهان اسلام بازگرداند؛ همان پیشتازی و رهبری سابق که در جنگ علیه دشمنان اسرائیلی و رویارویی با پروژه‌های استعماری نقش بزرگی را ایفا کرد؛ پروژه‌هایی که وحدت مسلمانان و ساختار اجتماعی و ملی را در بسیاری از کشورهای عربی هدف قرار داده بود. در نتیجه، باید دید آنچه در مصر اتفاق می‌افتد، این کشور را به جایگاه طبیعی خود در رهبری و پیشتازی در منطقه باز می‌گرداند یا مصر را در درگیری‌های داخلی غرق خواهد کرد؛ درگیری‌هایی که این کشور همواره با آن بیگانه بوده است. یکی از دلایل سقوط مُرسی و اخوان‌المسلمین این بود که تلاش کردند در منطقه و جهان، در درگیری‌هایی وارد شوند که مصر به هیچ‌وجه نیازی به درگیر شدن در آن‌ها نداشت.

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
جناب طارق ابراهیم، سؤال اصلی و مهم که در این مرحله مطرح می‌شود، این است که پس از این اتفاقات، چه آینده‌ای برای مصر قابل تصور است و این کشور چه وضعیتی در داخل و چه جایگاهی در خارج خواهد داشت؟

این مسئله به تحلیل جدی و فراوان و غرق نشدن در اتفاقات اخیر مصر نیاز دارد. زیرا آنچه در مصر اتفاق افتاد، غافلگیرکننده بود و ضربه‌ای به پروژه اخوان‌المسلمین و تفکر آن‌ها محسوب می‌شود. اما سؤال اصلی این است که آیا نیرویی که مُرسی را سرنگون کرد، می‌تواند مصر را به جایی برساند که همه آرزوی آن را دارند؟

 

    Text Box: احمد مهران، مدیر مرکز مطالعات سیاسی وقانونی قاهره

 

Text Box: فرهنگ
 اسـلامی
جناب دکتر، روند سیاسی جدید در مصر و درافتادن این کشور در چرخۀ درگیری‌های داخلی را چگونه ارزیابی می‌کنید و در سایۀ این تحولات، آینده را چگونه می‌بینید؟

برخی گروه‌های چپ‌گرا سعی دارند نظام کنونی را تحت این عنوان که نتوانسته آرزوها و اهداف انقلاب را برآورده کند، تلاشی برای محقق کردن خواسته‌های ملت مصر نکرده و تا حدی کم‌کاری و قصور داشته است، سرنگون کنند.

از دیگر سو، در میان راست‌گرایان افراطی، گروه‌های دیگری از جریان‌های طرفدار اسلام سیاسی هستند که تلاش می‌کنند از آنچه مشروعیت و شریعت می‌خوانند، حمایت کنند و در این راستا دلایلی نیز مطرح می‌کنند؛ از جمله اینکه نظام کنونی برای برداشتن گام‌های مثبت در راه بهبود وضعیت معیشتی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مردم مصر و همچنین ارائۀ راهکارهای مناسب برای مشکلات، فرصت کافی نداشته است.

هر یک از دو گروه از تمامی امکاناتی که در اختیار دارند، استفاده می‌کنند و سعی دارند با توسل به زور و خشونت در رویارویی با طرف دیگر و ترساندن او، بتوانند رقیب را محک بزنند. در اینجا تأکید می‌کنم که امروزه همۀ گروه‌ها و طرف‌های درگیر دربارۀ آنچه اتفاق می‌افتد مسئولند و این مسئولیت شامل همه می‌شود.

 

اما واقعاً مسئول اصلی آنچه امروز در مصر اتفاق می‌افتد، کیست؟

ریاست جمهوری، دولت و جریان‌های افراطی باید مسئولیت تحصن‌ها و اعتراضات و توسل به خشونت را بپذیرند. مخالفان نیز مانند طرف دیگر، اقدامات تحریک‌آمیزی در دست زدن به خشونت انجام داده‌اند.

البته در این میان، طرف سومی نیز هست که ممکن است همه از آن اطلاع نداشته باشند، اما از وقوع فتنه میان دو طرف مستقیماً نفع می‌برد. در واقع، خشونت و سرکوب در بیشتر مواقع بدون آنکه کسی از دو طرف، چه جریان اسلامی و چه مخالفان انتظارش را داشته باشد، اتفاق می‌افتد. گروهی هست که از هرج‌ومرج و تخریب و ترساندن مردم سود می‌برد. برنامه‌های از پیش تعیین‌شده‌ای وجود دارد که توسط عده‌ای اراذل و اوباش و برخی از نزدیکان به نظام سابق، با سوء استفاده از شلوغی خیابان‌ها اجرا می‌شود؛ از جمله سرقت و غارت و اختلاس اموال عمومی و خصوصی.  برخی که از اختلاف و درگیری میان دو طرف سود می‌برند، از این جمعیت استفاده کرده و سعی می‌کنند میان دو طرف فتنه برپا کنند تا در برابر افکار عمومی این‌گونه وانمود شود که مخالفان یا موافقان بودند که حمله را آغاز کردند. در این موارد و خدای ناکرده در صورت وقوع جنگ داخلی، این ارتش است که می‌تواند دخالت کند و به عنوان حافظ جان شهروندان و اموال عمومی، به خیابان بیاید.  

 





حاصل جمع را بنویسید : به اضافه






*حاصل جمع را بنویسید : به اضافه



تعداد بازدید : ۱۵
تاریخ انتشار : 21 دی 1394

دسته بندی